Trillende telefoons en pulserende polshorloges: psychologisch fijne feedback die je beter laat presteren

28 december 2020

Waarom presteer je beter als je de feedback van je telefoon of horloge voelt in plaats van hoort of alleen ziet? Experts in consumentengedrag deden meerdere experimenten en onderzochten hoe we die haptische feedback verwerken. Ze ontdekten hoe het leidt tot een gevoel van sociale aanwezigheid, in plaats van een onpersoonlijke technische toevoeging.

3 sterren *** – Wetenschappelijke inzichten vanuit de consumentenpsychologie, vertaald naar concrete voorbeelden.

Marketeers gebruiken mobiele apps die telefoons laten trillen als klanten cocktails shaken en slimme vorken trillen als iemand te snel eet. Ook buiten de normale pings en meldingen om krijgen we steeds meer haptische feedback. Wat doet het met ons als we het voelen in plaats van zien of horen?

Menselijke aanraking

Aanraking heeft bijzondere krachten. Onderzoek heeft bijvoorbeeld uitgewezen dat het mensen met gevoelens van angst en onzekerheid helpt als ze iets zachts vastpakken. Bovendien is uitgebreid gedocumenteerd hoe aanraking tot een gevoel van eigenaarschap leidt, zowel fysiek als via een scherm.

Dus wil je beter presteren? Sta je telefoon of smartwatch toe om je haptische feedback te geven. Zodat het net lijkt of er iemand dichtbij je is, die je motiveert om er net wat meer uit te halen.

Uit eerder onderzoek blijkt zelfs dat technologische voelbare feedback kan aanvoelen als menselijk contact. Hiervoor gelden specifieke voorwaarden. Het is bijvoorbeeld belangrijk dat er een associatie bestaat tussen de haptische feedback en de intentie van de andere persoon.

De trilling die een apparaat geeft is daarmee meer dan alleen functioneel. Het kan bijdragen aan een gevoel van social presence. Dat gevoel is te vergelijken met iemand die je de hand schudt, een schouderklopje geeft of op een andere manier even aanraakt.

Betere prestaties na aanraking

Zou je sporten met een personal trainer die je even aanraakt voordat je begint? Je presteert beter, dankzij de heel duidelijke social presence. En dat effect blijkt ook mogelijk met technologische tikjes of trillingen.

Het blijkt dat je na aanraking beter bent in bijvoorbeeld puzzelen en andere taken, door de sterkere motivatie die je ervaart. Door een tikje op je pols of een trillende telefoon krijg je het idee dat er iemand dichtbij je is. Dat motiveert om betere prestaties te leveren, bijvoorbeeld voor fysieke taken.

Dus wil je beter presteren? Sta je telefoon of smartwatch toe om je haptische feedback te geven. Zodat het net lijkt of er iemand dichtbij je is, die je motiveert om er net wat meer uit te halen. Zodat je er niet alleen voor staat, dankzij de warmte van de aanwezigheid van iemand anders die je voelt.


Interessant artikel gelezen? Help me het bereik te vergroten met een like op Facebook. Zelf op de hoogte blijven van leuke psychologische inzichten? Abonneer je dan op de nieuwsbrief, zodat je iedere vrijdag de artikelen van die week van me ontvangt.

Wetenschappelijke bronnen

Verder lezen: Hadi, R. & Valenzuela, A. (2020). Good Vibrations: Consumer Responses to Technology-Mediated Haptic Feedback. Journal of Consumer Research, 47, 256-271.

Elder, Ryan S., Ann E. Schlosser, Morgan Poor, and Lidan Xu (2017), “So Close I Can Almost Sense It: The Interplay be- tween Sensory Imagery and Psychological Distance,” Journal of Consumer Research, 44 (4), 877–94.

Green, Dymond (2018), “This Fork Helps You Stay Healthy,” Mashable, February 6, https://mashable.com/2018/02/06/ hapifork-smart-fork/.

Haans, Antal and Wijnand IJsselsteijn (2006), “Mediated Social Touch: A Review of Current Research and Future Directions,” Virtual Reality, 9 (2–3), 149–59.

Johnson, Lauren (2015), “Stoli’s Mobile Ads Let You Actually Feel a Cocktail Being Made in Your Hand, AdWeek, October 29, http://www.adweek.com/news/technology/stolis-mobile-ads-let-you-actually-feel-cocktail-being-made-your-hand-167812.

Jones, Stanley E., and A. Elaine Yarbrough (1985), “A Naturalistic Study of the Meanings of Touch,” Communication Monographs, 52 (1), 19–56.

Giannopoulos, Elias, Laura Gonz􏰁alez, Manuel Ferre, Mar􏰁ıa Oyarzabal, Mel Slater, Teresa Hierro, and Victor Eslava (2008), “The Effect of Haptic Feedback on Basic Social Interaction within Shared Virtual Environments,” in EuroHaptics ’08 Proceedings of the 6th International Conference on Haptics: Perception, Devices and Scenarios, ed. Manuel Ferre, Berlin, Heidelberg: Springer-Verlag, 301–7.

Peck, Joann and Suzanne B. Shu (2009), “The Effect of Mere Touch on Perceived Ownership,” Journal of Consumer Research, 36 (3), 434–47.

Short, John, Bruce Christie, and Ederyn Williams (1976), The Social Psychology of Telecommunications, London: Wiley.

Van Horen, Femke and Thomas Mussweiler (2014), “Soft Assurance: Coping with Uncertainty through Haptic Sensations,” Journal of Experimental Social Psychology, 54, 73–80.

Written by Patrick Wessels

Patrick Wessels

Patrick is meer dan 10 jaar zelfstandig Consumentenpsycholoog. Hij combineert psychologie met marketing. Om gelukkiger te worden van zijn eigen (aankoop)keuzes. En om anderen daarbij te helpen. Met blogartikelen hier op de site, in kranten, magazines, op radio en soms op televisie. En in zijn eigen boek: Geld maakt wél gelukkig (als je weet hoe je het moet uitgeven).

You Might Also Like

No Comments

Leave a Reply